Weer thuis
Nog een laatste verhaal, om het af te leren

Maandag werd ik opgehaald om naar de luchthaven te gaan. Ik had gevraagd om 11u, maar alles op z'n afrikaans en ze waren dus te laat. Maar ik was om half 12 op de luchthaven dus no stress


In Johannesburg ben ik dan even gaan kijken of mijn koffer effectief doorgestuurd was, gezien ik bij de heenvlucht deze in Johannesburg moest herinchecken. Dit bleek nu niet het geval. Ik heb gelijk ook ingecheckt voor Londen, stoel aan het raam


Ik had ongeveer 4 uur layover, wat best meeviel. De luchthaven was ook vrij groot, maar ik heb vooral aan de gate gezeten en naar de vliegtuigen gekeken. Ik heb ook nog een enquête gedaan voor toerisme Zuid-Afrika, waar ik dan een sleutelhanger voor kreeg. Het boarden ging wat chaotisch gezien ze gewoon iedereen maar lieten opstappen ipv dit volgens klasse en stoelnrs te doen, wat bij zo'n vliegtuigen toch wel nodig is. Dit duurde dus iets langer, maar dat maakte mij weinig uit, ik had immers 8 uur layover in Londen dus elke vertraging was wel welkom. Ik bleek uiteindelijk naast een nogal brede spaanse man te zitten, die erg onaangenaam rook en snurkte. Bye bye mogelijke slaap dus. Het avondeten was gegrilde kip met aardappelen en groenten, dessert een soort brownie. Ik had er ook wijn bij genomen, ook al lust ik dit niet, gewoon om te kunnen slapen. Het heeft jammer genoeg niet geholpen en ik heb dus gedurende de hele vlucht niet geslapen. Het ontbijt was voor mij veel te zwaar op dit vroege uur en heb dus enkel een paar stukjes omelet en verder yoghurt en melk gegeten.
Om half 6 was ik dan in Heathrow, waar ik dus nog 8 uur mocht gaan wachten. Ik heb mij ergens in een zetel gelegd en daar toch wat gerust. Tegen half 10 ben ik dan een ontbijt gaan zoeken, yoghurt met maple syrup en honing en een smoothie van aarbeien en banaan. Dan ben ik maar wat beginnen rondwandelen, ik weet nu perfect wat ze daar allemaal verkopen



Thuis hing er dan een spandoek aan mijn raam met 'welkom thuis', geschilderd door mijn moeder. Mijn zus en haar man waren er ook. We hebben dan frietjes met biefstuk gegeten, typisch belgisch


Ik was erg blij dat ik terug thuis was. Al is het hier een stuk kouder. Ook is het bizar dat het hier om half 10 nog licht is, terwijl het daar om half 7 al stikdonker was. En ze rijden hier aan de verkeerde kant

Nu nog zo'n 2 weken voor de lessen terug beginnen, al zal het geen vakantie worden. Eindwerk en portfolio wachten nog op mij en nog 2 weken werk als jobstudent. Maar ik ben blij dat ik terug ben.
De laatste week
Vorige week vrijdag heb ik mijn stage afgerond met een goede evaluatie. Toen zijn Joukje en Lydia, 2 nederlandse meisjes, ook vertrokken. Zij waren de eersten want iedereen begint zo nu op korte tijd naar huis te gaan. Woensdag is het de beurt aan Laura en zaterdag Patrick. Dan is het mijn beurt en het volgende weekend dan Sofie en daarna Loes. Het loopt hier dus stilletjesaan leeg.
Maar het was dus tijd voor een beetje vakantie

Maandag en dinsdag ben ik dan met Laura naar Hwange geweest. We werden dan opgehaald aan de grens, maar ze hadden ons niet exact uitgelegd of we nu aan de grenspost van Zambia moesten wachten of aan Zimbabwe. Gelukkig hebben we beslist van de brug over te steken en naar Zimbabwe te wandelen, want daar moesten we dus zijn. Op de brug hadden we een mooi uitzicht over de falls en de boiling pot. Van deze brug wordt ook gebungeejumped, al is dat echt niets voor mij. Uiteindelijk moesten we dan nog gaan lunchen eerst, dit was blijkbaar niet inbegrepen. We waren hier ook niet op voorzien maar hebben dan maar pizza afgehaald. Hierna was het een dikke 3 uur rijden voor we in de lodge aankwamen waar we zouden logeren voor een nacht. Deze lodge lag aan de rand van een vlakte in het national park. De huisjes stonden allemaal op palen ivm de wilde dieren die 's nachts wel eens op bezoek kwamen. De kamer zelf was wel pure luxe, donsdekens, heet water, verschillende zeepjes, body lotion. Er was ook een zwembad maar dit was te koud om in te zwemmen.
We zijn dan in de late namiddag op game drive gegaan, samen met een duits koppel en een zwitserse dame. We hebben vooral veel vogels en buffels gezien. Impala's hadden we al bij de lodge gezien, want daar was een waterplas waar ze kwamen drinken. Olifanten waren er ook, maar wel niet zo talrijk als in Chobe. We zijn ook blijven rijden tot het donker was, maar dit heeft niets speciaals meer opgeleverd, buiten verschrikkelijke koude. Hier waren we echt niet op voorbereid, het was echt ijskoud. Gelukkig was de douche heel warm en kregen we driegangenmenu met soep anders waren we waarschijnlijk helemaal bevroren. Het was trouwens wortelsoep, kip met aardappelen in schil en groenten en appelstrudel als dessert. Gezien we de volgende morgen weer vroeg op gamedrive gingen, zijn we op tijd gaan slapen. Al bleek dit niet zo simpel te zijn in die kou; De kamer was immers niet afgesloten en de kou kwam dus gewoon binnen. Het donsdeken hielp wel, maar onze hoofden waren gewoon te koud. (Voor je zegt trek dan je deken over je hoofd, daarvoor waren de donsdekens jammer genoeg te kort). Dus na een korte, koude nacht zijn we dan opgestaan en onmiddellijk vertrokken op gamedrive. We kwamen al vrij snel een paar leeuwen tegen. Op het eerste zicht waren het er 2. Hier hebben we thee gedronken en koekjes gegeten, terwijl we naar hen keken. Op een bepaald moment zag ik iets bewegen en bleek er inderdaad nog een derde leeuw te zitten. Ze gingen blijkbaar proberen om een buffel te pakken, die kwamen net het bos uit. Dus hebben we gewacht, maar jammer genoeg niets gebeurd. Daarna hebben we nog giraffen gezien. De gids reed deze keer naar een totaal ander deel van het park, blijkbaar omdat dat duits koppel zebra's wilde zien. Daarvoor sta je natuurlijk om half 6 op om zebra's te zien

Na het ontbijt gingen we dan het painted dog project bezoeken. Dit is een plaas waar zieke en gewonde wilde honden worden opgevangen, verzorgd en later vrijgelaten worden. Er zaten nu echter maar 3 honden, waarvan er 2 altijd zaten omdat die in gevangenschap geboren zijn en dus niet vrijgelaten konden worden. Laura en ik vonden dit allebei eigenlijk niet de moeite om langs te gaan. Daarna was het terug een paar uurtjes in de auto en werden we afgezet aan de Zimbabwaanse kant van de falls, die we toch wel wilden bezoeken. Deze kant is veel toeristischer en zogezegd ook mooier, maar vooral duurder ($20 vs $1 inkom). We zagen hier inderdaad wel een heel ander deel van de falls, zeker de moeite. Maar owv het regenseizoen was ook een groot deel aan het zicht onttrokken door de enorme hoeveelheid water die voor mist zorgde en onophoudende regen. Gevolg dat we allebei doornat waren, maar toch. Ook hier heb ik wel een paar mooie foto's en ook filmpjes gemaakt.
Daarna gingen we dan naar Zambia terug om iets te gaan eten en nog wat boodschappen te doen, gezien het Laura's laatste avond was. Woensdag vertrok zij dus tegen de middag. Donderdag en vrijdag heb ik niet veel meer gedaan, beetje rondgereden om administratie voor stage in orde te krijgen en dan verder Maramba clinic bezocht om mijn materiaal te doneren. De verpleegkundigen waren eerst nogal onvriendelijk tot ik die spullen kwam brengen, toen waren ze ineens enorm vriendelijk, maar ja. Voor de rest heb ik vooral rondgehangen, het ziekenhuis bezocht, de laatste souvenirs geshopt (helemaal blut nu

Vandaag is Patrick dan vertrokken. Het wordt hier nu wel heel stil. Voor de rest van het weekend heb ik niet echt plannen, al ga ik vanavond waarschijnlijk met Sofie olifanten verjagen uit de tuin van de mensen van haar project (ze werkt met gehandicapten). Die vernielen daar immers het eten en dan hebben die mensen niets. Morgen zal ik dan ook stilletjesaan beginnen inpakken, gezien ik maandag vertrek. Ik denk dat ik wel wat plaats ga overhebben in mijn valies, gezien ik een paar kleren en schoenen en dat medische materiaal hier achterlaat. Ik heb ook niet echt grote souvenirs gekocht dus zou het zeker moeten lukken. Maar dat zien we morgen wel

Dit is waarschijnlijk mijn laatste verslag vanuit Livingstone, het volgende zal vanuit België zijn (kort verslag over hoe de reis verlopen is).
Eventjes een update
In het vorige verslag konden jullie lezen dat ik 40 bevallingen gehaald heb. Op vrijdag (de 13e jawel

Er is verder nog een vrouw bevallen, maar hier was ik niet bij aanwezig. Dan was er vlak na de tweeling nog een 3e vrouw. Zij beviel van haar 3e kind als ik mij niet vergis. Het had wel een tijdje geduurd voor ze volledig was, de ontsluiting bleef hangen op 8 cm. Toen ze dan volledig was, daalde het hoofd blijkbaar niet vlot in en werd fundusdruk toegepast. Dit heb ik er toch van gemaakt na verschillende keren langs de verloskamer te lopen en flarden van gespreken in Bemba, Tonga en Engels te horen. Ze hadden ook een episiotomie geplaatst. Toen het hoofd dan geboren was, werd duidelijk waarom de ontsluiting en de indaling niet goed ging. Het beruchte turtle sign verscheen, het was een schouderdystocie. Wat dan volgde, ik heb enkel geobserveerd, gezien ik met die tweeling bezig was, was echt beenhouwerij. De hoofdvroedvrouw beval de persoon die fundusdruk deed, nog harder te duwen (absoluut NIET toegestaan bij schouderdystocie owv kans op beschadiging van plexus brachialis en dus verlamde arm). Ze begonnen gewoon aan het hoofd te draaien in de richting waarvan ze dachten dat het juist was. Ligging wordt hier immers nooit echt bepaald, voelen ze bij de handgrepen van Leopold de rug rechts is het rechts occiput anterior, is het links, dan is het links occiput anterior. Voelen ze een achterste plaatsing, dan noemen ze het malpositie. Maar goed, ze wisten dit dus niet en draaiden dat hoofd dan maar in links dwars, gezien links meest voorkomt vermoedelijk. Ik heb echt op het punt gestaan te zeggen dat ze allemaal aan de kant moesten gaan en dat ik het wel zou doen, omdat ik echt dacht dat het kind er iets aan over zou houden. Maar toen werd de baby uiteindelijk geboren en bleek dat ze het hoofd dus verkeerd gedraaid hadden, want de rug lag rechts. Ik was echt overtuigd dat ze het kind letterlijk de nek hadden omgewrongen, ze hebben het ook weggebracht voor reanimatie. Maar het kind deed het tot mijn verbazing wal goed, ik hoop alleen dat er geen letsels zijn.
Verder zijn er geen bevallingen meer geweest die dag. In het weekend heb ik niets noemenswaardig gedaan, tenzij souvenirshoppen dat is. Deze week is het qua bevallingen erg rustig geweest. Al hebben we wel een paar speciale gevallen gehad. Een eerste was een postterme zwangerschap van 44 weken + (dus 10 maanden ongeveer). Het vruchtwater was meconiaal, graad 2. Met de doptone waren de harttonen wel goed, goede frequentie. Maar er was een verstandige dokter die CTG wilde zie. En daaruit bleek weinig variatie, licht tachycard, geen acceleraties, gecompliceerde deceleraties, dus een kind waarbij de verdedigingsmechanismen al opgebruikt zijn. Dit werd dus een sectio owv foetale nood, het kind moest ook gereanimeerd worden.
Vandaag is er dan een kind opgenomen met geelzucht. Het kind bleek echter een tijdje later al dood te zijn, misschien zelfs al bij opname, al hadden ze wel antibiotica gegeven (waarom geen idee) en dus IV-toegang geplaatst. Maar ik heb dit kind nog gezien en ik heb echt nog nooit zo'n geel kind gezien, alles was geel, zelfs de tong. Zag er best akelig uit. Dit kind was echt te ver heen om nog behandeld te worden denk ik. Het was immers nog maar 4 dagen oud en dan al zo geel, lijkt me een gevolg te zijn van bv rhesusimmunisati. Vermoedelijk heeft de moeder ook te lang gewacht om naar de dokter te gaan, want ik kan me niet voorstellen dat het kind deze kleur op 24 uur ontwikkeld heeft. Dit was wel jammer natuurlijk.
We hebben ook een kind met een infectie die groengelige zweren op de huid heeft, echt vies eigenlijk. De antibiotica schoot al in actie toen ik nog niets ingespoten had, maar toen er al wel contact was met bloed in de cannule. Die AB begon echt te kolken, zeer bizar. Maar deze katheter zat geblokkeerd dus lukte het mij niet iets in te spuiten. Toen ik de spuit dan loskoppelde, kwam er echt een vieze rotte geur af

Verder is er in het weekend ook wel een drieling geboren, maar het tweede kindje heeft het niet overleefd, dus zijn er nu nog 2 jongetjes in de couveuse.
Mijn stage is nu bijna afgelopen, normaal is vrijdag mijn laatste dag, al kan het wel zijn dat ik nog wat halve dagen doe volgende week.
Zondag ga ik waarschijnlijk terug naar the falls, om alles te bekijken deze keer en niet aangevallen te worden door apen. En maandag en dinsdag ga ik naar Zimbabwe met Laura, Nederlandse vrijwilliger die volgende woensdag vertrekt. Hier staat er oa safari op de planning en een bezoek aan een asiel voor wilde honden. Er zitten ook luipaarden en cheetah's in het park (Hwange national park) dus fingers crossed


Bijna...
We zijn dus maandagavond bij Olga's gaan eten, wat echt wel lekker was. Het was een echt italiaans restaurant met pizza's, pasta's & salades, zelfs antipasta


Dinsdag heb ik dan nog een bevalling kunnen doen. Dit was van een 1e kind. De bevalling op zich ging goed, al moedigde de vroedvrouw de vrouw iets te hard aan om te persen en kwam het hoofdje dus veel te snel. Ik voelde het perineum dan ook scheuren. Het bleek uiteindelijk best wel een diepe scheur te zijn, ik heb ook aan de vroedvrouw gevraagd even na te kijken of de sfincter nog wel intact was. Dit was zo en ze ging het zelf hechten. Dit vond ik niet zo erg, gezien hechten hier niet gaat zoals in België dat je tussen de benen kan gaan zitten met een lamp en pincet enzo. Hier moet je echt over het bed gaan hangen en zo hechten is echt verschrikkelijk voor je rug. Kleine scheuren hechten is dan geen probleem, maar gezien deze toch wel wat extra aandacht vroeg, zou het waarschijnlijk meer dan een halfuur geduurd hebben voor ik alle lagen apart aan elkaar gehecht had. De vroedvrouw slaagde er echter in om op 5 minuten klaar te zijn... Ze had er gewoon voor gezorgd dat aan de buitenkant alles gesloten was en dus helemaal niet alle lagen apart gehecht. Ik wil niet weten hoe dat gaat genezen...
Gisteren kwam ik op stage en lagen er 3 vrouwen op de labour ward, dus ik dacht al ja vandaag zal nr 40 wel passeren. 2 vrouwen waren grande multipara's, voor de ene was het een 5e kind, voor de andere een 6e. Deze bevallen normaal zeer snel. Dan was er ook nog een primipara, wat dus wat langer duurt, gezien alles voor de 1e keer moet gebeuren. De vrouw met het 6e kind gaf inderdaad als eerste aan dat het kind er aan kwam. Bij vaginaal onderzoek was ze inderdaad bijna volledig, op een boordje na, maar de inwendige spildraai was nog niet gebeurd. Ik heb haar dus op haar zij laten liggen en gezegd dat als ze het niet meer kon houden ze wel een zetje mocht geven. De primipara gaf ook aan dat ze moest persen, maar indaling duurt bij hen erg lang en hier laten de vroedvrouwen die vrouwen liggen tot het hoofdje echt zichtbaar is. De vroedvrouw zei dan tegen mij dat ik de multi en zij de primi zou doen. Vond ik geen probleem, als is die primi er wel in geslaagd van eerst te bevallen. Ik heb wel het kind opgevangen, gezien bij mijn vrouw nog niet veel te zien was. Dan was ik ook maar even gaan kijken naar de andere multi, die we eigenlijk niet hoorden, omdat ik ergens vermoedde dat ze zou bevallen zonder dat we dat zouden merken. Ik zei haar wel dat ze moest aangeven als ze persdrang voelde en ze ging dat doen. Ik ben dan terug naar de vrouw gegaan die ik volgde. Ineens zag ik dan door het raampje in de deur de andere vroedvrouw voorbij lopen en ik dacht dus 'ja die andere gaat bevallen'. Ik ben dan de vroedvrouw gevolgd en heb gevraagd waarom ze liep en ze zei dat de vrouw haar geroepen had. De vrouw had blijkbaar geroepen owv persdrang. De vroedvrouw instrueerde de vrouw op haar rug te draaien en mij om alles voor de bevalling klaar te nemen. Toen de vrouw draaide, werd het hoofdje echter al zichtbaar en heb ik alles laten vallen om dat kind aan te pakken, gezien ik wel handschoenen aanhad, die ik bij de andere vrouw had aangetrokken, maar niets mee gedaan had. Oké, ze waren niet meer steriel, maar ik was de enige met handschoenen aan en de vrouw was HIV positief. Toen het hoofdje er dan uit was, bleek de navelstreng 3 x rond de nek te zitten, maar de bevalling ging te snel om deze omstrengelingen op te heffen. Het kindje deed het echter erg goed. De placenta kwam echter niet onmiddellijk en ik ben dan nog even naar de andere vrouw gaan kijken, gezien die bevalling waarschijnlijk ook snel zou plaatsvinden. Na een halfuur was er nog steeds geen placenta, maar was de laatste vrouw wel klaar om te bevallen. Ik ben dan dus wel haar bevalling gaan doen, terwijl de vroedvrouw bij de pasbevallen vrouw bleef. Ik was van plan haar op haar zij te laten bevallen, gezien ze dit prettig vond, maar toen kwam de hoofdvroedvrouw en die eiste dat ze op haar rug ging liggen. Dit vond ik wel jammer, maar tegenspreken is ook geen optie. De bevalling zelf ging vlot, maar het kindje kwam er echt slap uit, met een rood gezichtje. Ik had nog naar de harttonen geluisterd voor de bevalling en deze situeerden zich tussen de 120 en 130 wat nog wel oké is. Ze ging toch snel bevallen dus ja. Maar ik was wel opgelucht toen het kindje uiteindelijk eens hoestte en dus teken van leven gaf. De hoofdvroedvrouw heeft hem dan mee naar de couveuse genomen terwijl ik de bevalling afwerkte. De vrouw had geen hechtingen nodig en ik heb haar dus naar de postnatal ward gebracht. Daarna ben ik even gaan kijken naar het kind, maar die was perfect hersteld. er waren wel kleine blaasjes thv de geslachtsdelen, waarvan we niet wisten hoe die daar kwamen. Ook was er hypospadie (opzoeken voor degenen die het willen weten :p), maar blijkbaar had de vader dit ook.
Gezien er 3 vrouwen in arbeid waren, was het de rest van de dag erg rustig, geen nieuwe opnames. Vandaag heb ik enkel 2 opnames gedaan. Eentje was een primipara, die was van thuis gekomen en was volgens zichzelf in arbeid. Mijn indruk was echter dat er echt niets aan de hand was, zeker hoe ze overkwam, was niet zoals iemand in arbeid; Ze bleek bij vaginaal onderzoek ook enkel een vingertop ontsluiting te hebben, wat je bij een eerste kind niet echt arbeid kan noemen. Ze had wel een vaginale afscheiding met bizarre kleur, geel-groenig, wat mij aan meconiaal vruchtwater deed denken, maar bij onderzoek leken de vliezen toch intact te zijn. Volgens de dokter 2 uur later dan toch niet en de diagnose was dan PROM. De andere opname was een vrouw die zwanger was van een tweeling. Ik had haar al eerder gezien, daar ze steeds een afspraak had met een dokter die geen tijd had. Maar ze had hem dus gisteren toch gezien en hij had haar gezegd binnen te komen als ze niet in arbeid ging zodat we konden induceren. Dit is dan vandaag in de vroege namiddag ook gebeurd.
Er is ook een zeer kritiek geval binnengekomen, een vrouw met een geruptureerde extra uteriene zwangerschap. Dit is levenbedreigend, je gaat dan zeer snel in shock door massief bloedverlies, maar als je ziet hoe ze daar hier mee omgaan... Ze hebben haar eerst in de zaal gelegd, daarna verhuisd naar de eclamptic room waar we beter konden observeren. Maar die vrouw kon niet stappen natuurlijk dus moest ze met bed en alles verhuisd worden. De bedden hebben hier trouwens geen wielen, dus dat was al een heel gedoe. Dan bleek het bed niet in de kamer te kunnen, dus moesten we die vrouw letterlijk van het ene bed naar het andere dragen. De OK was bezet voor een hysterectomie en blijkbaar hebben ze hier geen 2e chirurg voor kritieke gevallen. Ook vonden de hoofdvroedvrouw en de dokter dat er wel tijd was om even te bidden met z'n allen. Ergens kan ik wel begrijpen waarom, maar op zo'n moment vind ik het echt tijdverspilling, er zijn dan wel belangrijkere dingen die moeten gebeuren. Uiteindelijk was de OK dan klaar en kon de vrouw geopereerd worden. Ze had bij vertrek een bloeddruk van 60/20 mmHg (een normale is 120/80 mmHg voor degenen die dat niet weten), maar ze was wel bewust en helder, wat nog wel een goed teken is. Ze is nadien wel naar 'intensieve' gegaan, maar voor zover ik weet, leeft ze dus nog.
Degenen die kunnen tellen, hebben misschien al gemerkt dat ik dus 40 bevallingen heb. Dit is al wel een stressfactor minder, maar ik heb voor de rest nog niet alle andere aantallen. Ik mis nog een paar kraamvrouwen en gezonde baby's, maar daar kom ik normaal wel.
Ivm een andere stageplaats had de vroedvrouw van couveuse gezegd dat ik het eens aan de nursing officer moest vragen en dat die mij zeker in een clinic kon krijgen. Ik heb haar dan vandaga gesproken, maar ze voelde zich oncomfortabel omdat ik daar zogezegd geen supervisie zou hebben van een registered midwife. Er zijn wel enrolled midwives, maar dat vindt zij blijkbaar niet voldoende. Ze ging het in elk geval navragen bij haar baas. Maar ik vermoed dat dit ook lang gaat duren. Kennedy is trouwens alweer een week niet langsgeweest bij de director van de clinics, dus zo vordert het natuurlijk niet. Dus vermoedelijk zal ik de hele tijd toch moeten spenderen in het livingstone general hospital en zal ik enkel een rondleiding kunnen krijgen in een clinic. Beter als niets misschien.
Lake Kariba gaat trouwens niet door, was veel te duur voor wat we er eigenlijk zouden doen, vooral relaxen en daar betaal je geen $400 voor. Er is nu een kans dat ik nog wel naar Hwange National park ga in Zimbabwe, het jammere is dat ik dan $30 moet betalen voor Zimbabwaans visum en dan terug $50 voor Zambia in. Dus ben nog niet zeker of ik dat wel wil doen. Maar ik zou toch nog wel graag een uitstap doen, dus wie weet.
Nog 3 te gaan...
De rest van mijn stageweek is ook zeer rustig gebleven, geen bevallingen (dus moet ik er nog 3), wel sectio's. Ik heb donderdag de hele tijd naast een jongedame gezeten dat moest bevallen van haar 1e kind. Ze hadden daar 's morgens al tegen gezegd dat het waarschijnlijk keizersnede ging worden en hadden dus ook al alle voorbereidingen getroffen. Toch wilden ze nog afwachten. De toekomstige moeder had erg veel pijn en wilde niet dat ik haar alleen liet. Gezien ik toch niets anders te doen had, heb ik dit dan ook gedaan. Het is wel leuk om te horen dat je aanwezigheid voldoende is om mensen kracht te geven en te kalmeren.


Maar even terug naar de jonge vrouw in arbeid. De arts die haar onderzocht had om 13u was te onzeker om te beslissen dat het sectio moest worden, hoewel de vrouw maar 1-2cm gevorderd was na 4 uur. Ze wilde een second opinion van een senior arts. Het enige probleem was dat iedereen aan het vergaderen was met de minister en dat het dus erg lang geduurd heeft voor er een 2e arts kwam, die zelfs geen senior was, dus geen bevoegdheid had om een beslissing te nemen. Hij onderzocht de vrouw opnieuw (14u) en zei 8-9 cm, wat dus behoorlijk wat vordering zou betekenen. Maar gezien hij niet kon beslissen was het nog wachten op de senior. Dit bleek dan een chinese arts te zijn die zo slecht engels spreekt dat ik haar totaal niet verstond en de vrouw ook niet. Ik vond haar ook niet zo sympathiek, had meer de indruk dat ze per se sectio wilde dan dat ze het een kans wilde geven. Maar het werd dus secio, tot grote vreugde van de vrouw, die daar echt al sinds 's morgens op aan het wachten was. Ondertussen was er een andere vrouw van de antenatal ward naar labour ward gebracht, 3e kind, 4 cm ontsluiting, kan erg snel gaan. Ik heb de andere vrouw dus uitgelegd dat ik niet mee zou gaan naar de OK, maar dat ze me morgen wel zou zien (het was al 15u en ik stop om 16u). Dit vond ze wel oké. Ik besloot dan te wachten hoe de andere vrouw vorderde en ben uiteindelijk nog langer gebleven in de hoop dat deze vrouw snel zou bevallen. Dit bleek uiteindelijk niet het geval, ze was na 3u 1 cm gevorderd. Dus ben ik toch naar huis gegaan, gezien het een uur later donker zou zijn en deze vrouw duidelijk niet snel ging bevallen. Het bleek uiteindelijk een verstandige beslissing, gezien ik de volgende dag tot de vaststelling kwam dat ze pas om 3 uur 's nachts bevallen is. Die dag zijn er ook geen bevallingen meer geweest. De jonge moeder waar ik naast gezeten had, had uiteindelijk een zoontje gekregen, al wilde ze zelf liever een meisje.
Vrijdag is er verder niets noemenswaardig gebeurd. Zaterdag was ook erg rustig, we zijn wel even gaan zwemmen, maar echte zwembaden kennen ze hier niet en het was bewolkt en werd snel te koud om te zwemmen. Gisteren zijn we gaan kanoën op de Zambezi. Dit was wel tof, maar beetje zwaarder dan verwacht. In het begin veel stroomversnellingen, wel leuk :), maar vermoeiend. Ik zat met Sofie in de kano, zij zat vooraan en ik moest dan sturen. In de andere kao zaten Sophie en Laura. Er was gelukkig wel wat zon, alhoewel gelukkig is misschien wat veel gezegd gezien je gewoon levend geroosterd wordt in zo'n kano. Je wordt immers constant nat en dan heeft zonnecrème weinig zin. We hebben uiteindelijk 4 u gevaren, 3u voor lunch en 1u na de lunch. Na de lunch hadden we tegenwind, wat het dus ook weer zwaarder maakte dan eigenlijk de bedoeling was, maar we zijn uiteindelijk goed en heel aangekomen. De totale afstand was 21 km blijkbaar, we waren wel even trots


Vandaag heb ik ook een vrije dag. Mijn kleren zijn gewassen, blijft toch zwaar werk. Verder heb ik natuurlijk behoorlijk wat spierpijn, schouders, rug en mijn duimen voelen wat blauw aan. Straks ga ik met Sofie naar Jollyboys om te informeren naar de 4dag/3nacht trip naar Lake Kariba. Dit zou oa ook kanovaren zijn, gamedrives en nightdrives. Als alles ons bevalt en het mogelijk is, gaan we dit boeken voor mijn laatste week hier. Ik heb nog 3 weken te gaan hier, maar ik hoop die 3 bevallingen toch op 2 weken te kunnen doen, zodat ik mijn laatste week nog wat de toerist kan uithangen

Dus nog 3 bevallingen, 3 weken en dan kan ik eindelijk terugkeren naar huis. Een nieuwe stageplaats is nu ook wat zinloos geworden, gezien ik niet meer zolang te gaan heb. Ik hoop nog wel een rondleiding in een clinic vast te krijgen en een plaats te vinden om mijn medisch materiaal achter te laten waar ze het echt nodig hebben.
En een dag te laat maar 'Palige Zasen!' (hier geen paaseitjes

Kort verslagje
Even een kort verslagje van het weekend en de afgelopen dagen.
ik zal eerst eens beginnen met een paar vragen te beantwoorden: ik heb nu 37 bevallingen, mijn visum loopt tot 27 april, dus ik moet nog een keer gaan verlengen en ja ik was met de hand, wasmachines hebben ze hier niet.
Dan afgelopen weekend weinig interessants gedaan. Ik heb samen met Sofie wat gaan souvenirshoppen en daarna zijn we gaan zwemmen voor de verjaardag van Patrick. Hij had in een hotel het zwembad geboekt zodat de kinderen van zijn school meekonden. Dat was wel tof, de meesten hadden geen zwembroek, zwommen gewoon in hun kleren. Maar ze waren echt dolgelukkig.
Verder heb ik aan mijn eindwerk gewerkt zodat ik een deel kon doorsturen.
Op stage was het gisteren heel druk, 3 vrouwen in arbeid (ja dat is heel druk naar de normen van hier). Eentje was een mors in utero, hiervan heb ik de bevalling gedaan. Het kindje was duidelijk al een tijdje dood, zag er niet meer zo smakelijk uit. De 2e bevalling die dag heb ik ook gedaan. Dit was een vrouw die van haar 2e kind kwam bevallen. Ik was samen met de hoofdvroedvrouw de bevalling aan het doen. Het hoofdje was al geboren tot aan het voorhoofd, maar toen was de wee over en stopte de vrouw met persen. De hoofdvroedvrouw was het hier niet mee eens en begon tegen de vrouw te roepen en sloeg haar echt hard. Ook nam ze ineens mijn arm en zei ze 'kom Lotte we zijn weg, ze werkt toch niet mee', dus vermoedelijk heeft ze de vrouw bedreigd dat als ze niet zou persen (wat zonder wee zinloos is btw) we haar alleen zouden laten. We zijn wel gebleven, ik moet zeggen dat ik ook helemaal niet van plan was weg te gaan. Het hoofdje is dan de volgende wee geboren, maar de schouders kwamen niet zo vlot, al was er niet echt sprake van schouderdystocie. Uiteindelijk was het kind er dan uit, een meisje van 3500g. De vrouw had een kleine labiaruptuur, die ik wel gehecht heb. Dan heb ik haar samen met haar baby naar de postnatal ward gebracht. Ze was heel erg dankbaar :).
Dan de 3e vrouw in arbeid is opnieuw keizersnede geworden.
Vandaag was het echt ongelofelijk saai. Vanaf 's morgens tot 4 uur echt helemaal niets te doen. Ik heb echt de minuten zitten aftellen gewoon.
Normaal gingen ze morgen op outreach om technical support te bieden aan een clinic die blijkbaar zijn patiënten te laat doorverwijst, maar om ongekende reden is dit uitgesteld. Dit vind ik wel jammer want ik had er wel bij willen zijn. Hopelijk gebeurt het nog in de tijd dat ik hier ben.
Ivm mijn nieuwe stageplaats, nog steeds geen goed nieuws. We wachten dus nog maar wat langer.
It's better we cut
Weer een week afgelopen en jullie hebben weer een week moeten wachten op een nieuw verslag. Ondertussen is mijn stage hier voor de helft gepasseerd en heb ik 8 bevallingen gedaan op 5 weken tijd. De teller staat op 35.
Maar eerst een verslagje over ons weekend safari in Chobe. Om 6u50 werden we opgehaald door iemand van Jollyboys, waar we dit weekend bij geboket hadden. Hij bracht ons naar Jollyboys zelf, waar we de rest van de medereizigers zouden vervoegen in een grotere bus. Met deze bus reden we dan tot aan de grens met Botswana, waar we eerst ons paspoort moesten laten afstempelen om het land uit te mogen. Hierna moesten we de grens over, die hier een rivier was, wat dus betekende dat we een stukje met de boot gingen. Het uitzicht was alvast de moeite. Na deze oversteek werden we met safari-jeeps naar de Botswaanse grenspost gebracht voor nog een stempel. Dan reden we verder naar een plaatselijke lodge van waaruit we zouden vertrekken voor een bootcruise-safari. Daar aangekomen kregen we muffins en vers fruit met thee, koffie of water en moesten we nog betalen. Je denkt dan ik betaal met visa als het kan want dat is gemakkelijker. Nou in dit geval dus niet, visa bleek moeilijker te gaan, maar uiteindelijk konden we dan op de boot. Deze cruise viel al bij al goed mee, ondanks de onvriendelijke gids die ons zelfs betichtte van racisme en superioriteitsgevoel, wat niet waar was. Maar we hebben veel dieren gezien oa apen, impala's, kudu's (plaatselijke antilope), wrattenzwijn, nijlpaarden, buffels en veel olifanten. Bij de nijlpaarden kwam we iets te dichtbij naar het gevoel van het alfamannetje en deze kwam dus onmiddellijk onze richting uit om dit even duidelijk te maken. Was wel even schrikken, maar gaf wel mooie foto's.
Toen de boottocht afgelopen was, voeren we terug naar de lodge waar de lunch op ons stond te wachten. Deze bestond uit verschillende salades, pasta, gratin aardappelen, gehakt,... Er was ook overheerlijk dessert nl. chocolade'pudding', zo van die engelse pudding die eerder tussen cake en pudding in zit qua textuur. Er was ook vers fruit en ijs. Dit was wel eens leuke afwisseling voor het eentonige eten dat we in ons guest house krijgen (nooit fruit enzo). Na de lunch werden we verdeeld over de jeeps om de rest van de dag gamedrives te doen, dus rond te rijden in het park. Wij zaten met z'n 3en samen met 3 chinese Canadezen. We hebben dan rond gereden in het park. De paden waarop we reden, waren wel niet echt vlak, dus werden we goed door elkaar geschud. Hier zagen we opnieuw veel olifanten, op armlengte afstand zelf, beetje griezelig, maar wel een unieke ervaring. Er zitten in Chobe echt enorm veel olifanten. Verder zagen we opnieuw de dieren die we vanop het water al gezien hadden, maar dan de meesten van dichterbij. De nieuwe dieren waren giraffen, een jonge leeuw en stokstaartjes.Toen de zon begon onder te gaan reden we naar het kamp, waar we in tenten zouden overnachten. Hier kregen we een avondmaal (rijst, kip 'curry' en groentjes) en ook nog thee en koffie. Verder legden de gidsen dan uit wat de bedoeling was en wat je moest doen als je bv naar het toilet (een gegraven put met een wc achtig iets erop gezet) moest en er stond een olifant voor je neus. Interessant om te weten natuurlijk, maar volgens mij maak je dat liever niet mee. We moesten vroeg gaan slapen want de volgende dag zouden we om half 6 opstaan voor verdere gamedrives. Dit hebben we dan ook gedaan, maar de nacht is mij slecht bevallen. De matrassen waar we op sliepen, waren te dun, dus ik lag precies op dr grond. Ook moest ik in het midden van de nacht naar het toilet omdat ik 's avonds thee had gedronken. Niet tof

Na deze gamedrive was de safari ten einde en reden we terug naar de grens voor nieuwe stempels enz. We stapten opnieuw op de bus die ons eerst naar Jollyboys bracht om de meeste reizigers af te zetten. Daarna werden we bij het guest house afgezet. Al bij al een geslaagde trip. Jammer van het luipaard, maar we hebben toch 4 van de Big 5 gezien.
Dan stage deze week was een beetje teleurstellend. Ik heb elke dag een vrouw gevolgd, er was er elke dag maar 1. Enkel die van woensdag is gewoon bevallen. Die van de andere dagen kregen allemaal keizersnede om gevarieerde redenen zoals foetale nood, malpositie, CPD. De dokter vond het beter om te snijden, wat ook logisch was, maar wel jammer voor mij. De gewone bevalling was een vrouw die 3 maanden te vroeg in arbeid was gegaan. Ik heb deze bevalling gedaan omdat er niemand anders in de buurt was.De vroedvrouw had immers gezegd dat ze nog geen volledige ontsluiting had en dat ze dus nog maar even op haar zij moest liggen. Hierna ging ze weg. Dit leek mij echter een slecht idee gezien premature baby's kleiner zijn dan voldragen baby's en dus ook geen volledige ontsluiting nodig hebben om geboren te worden. Ook was het voor de vrouw haar 3e kind. En ja hoor nog geen 5 min later draaide de vrouw zich spontaan op haar rug en perste erg hard. Er werd onmiddellijk een hoofd zichtbaar, gelukkig had ik mij handschoenen al aan. Het kind floepte er letterlijk uit. Het was een klein meisje, ze woog 1 kg en huilde wel, wat ee goed teken was. Ik ben met haar onmiddellijk naar de couveuse gegaan, riep ook naar de couveuseverpleegkundige dat ik eraan kwam, maar zij zei gewoon ik heb pauze. Dat is dus niet wat je wilt horen op dat moment, maar gelukkig kwam er wel iemand anders helpen.Toen ik haar in de couveuse legde, wist ik dat ze hier weinig overlevingskansen had, ondanks de cortisonen die weg gegeven waren als longrijping. Ze was gewoon te klein en ze hebben hier niet de middelen om zware prematuren te ondersteunen. Ik heb hierna de placenta nog opgevangen en de vrouw geïnspecteerd op scheuren die enkel zeer oppervlakkig waren en dus geen hechtingen nodig hadden. Dan heb ik de vrouw naar de postnatal ward gebracht. Ze vroeg ook aan mij of haar kind zou overleven. Dit vond ik wel een moeilijke vraag, maar ik heb geantwoord dat ik het niet wist, dat ze erg klein was, maar dat we zouden doen wat we konden. Donderdagochtend ben ik naar haar gaan kijken. Ze had een opgezwollen armpje en beentje waar de infuzen hadden gezeten. Ik vond ook niet dat ze er goed uitzag. Een uur voor mijn dienst erop zat, kreeg ik dan het gevreesde nieuws: het meisje was gestorven. Ik had na de bevalling tegen de couveuseVP gezegd dat ik dit wilde weten als ik aanwezig was, zodat ik met de moeder kon praten. Dit heb ik dan ook gedaan, al is dit wel moeilijk. Op momenten als dat zou je willen dat je de plaatselijke taal spreekt, want dit komt nog altijd anders over dan Engels. Al sprak deze vrouw wel goed Engels en denk ik wel dat ze het erg apprecieerde dat ik er was. Ze vroeg me wel waarom het gebeurt was, wat er misgelopen was. Ook weer moeilijk om te antwoorden, heb weer herhaald dat ze te klein was. Lastig om meer te zeggen want we wisten helemaal niet waarom ze te vroeg in arbeid was gegaan. De vrouw was wel erg verdrietig, begrijpelijk natuurlijk. Ik vond het ook niet echt een leuke ervaring.
Nu denk ik eraan, er was nog een vaginale bevalling, maar deze heb ik zelf niet gedaan, enkel geassisteerd. Het ging om een mors in utero owv pre eclampsie. Dus een dood kindje owv zwangerschapsvergiftiging voor de leken onder ons

Maar op stagegebied dus niet zo'n leuke week geweest, hopelijk beter volgende week. Ik wacht nog steeds op een nieuwe stageplaats, maar die mensen zeggen dat 'de procedure wel wat tijd in beslag neemt'. Ja zover was ik al gezien ik al 4 weken wacht. Wel jammer, maar weinig aan te doen.
Dit weekend heb ik niet veel gepland. Ik ga aan mijn eindwerk werken en vermoedelijk zwemmen deze namiddag. Mijn kleren moeten ook gewassen worden, maar verder wordt het normaal een rustig weekend.
week der verrassingen
Afgelopen week was wel de week der onverwachte dingen. Het eerste onverwachte was dat ik niet verantwoordelijk geweest ben voor de NIC, maar dat ze hier iemand anders voor gevraagd had. Dit was uiteindelijk niet zo erg gezien ik hierdoor toch wel interessante bevallingen heb kunnen meemaken en zelf doen, maar hier kom ik later op terug.
Dinsdag was een gewone stagedag, waarop ik zelf 1 bevalling heb mogen doen. Woensdag zijn we dan naar die boerderij geweest, waar de HIV positieve moeders werken om hun kinderen eten te kunnen geven. Inja had voor hen ook etenswaren gekocht, waar ze heel dankbaar voor waren. De vrouwen zelf waren allemaal HIV positief, de leidster van de groep was al 19 jaar positief en is nu 50 jaar. Ze noemt zichzelf een 'longterm survivor', wat hier echt wel zo is. Van de kinderen waren er 'slechts' 2 die het virus van hun moeder hadden overgekregen, wat toch wel weinig is en goed nieuws. We hebben er uitleg gekregen over verschillende geneeskrachtige planten die zij gebruiken in hun dieet om hun immuunsysteem te ondersteunen. Ze eten zo goed als vegetarisch, wel af en toe kip en vis. Ze wonen echter niet op de boerderij maar in hutjes er niet zo ver van. Dit zijn echt mini huisjes, gemaakt van klei denk ik en met een rieten dak. De huisjes zijn misschien 1m op 2m grooten ze slapen allemaalop de grond. Dit is best wel confronterend als je daar bent. De mensen zelf zijn allemaal wel heel erg vriendelijk en gastvrij. Ook zijn ze tevreden met wat ze hebben, misschien omdat ze ook niet beter weten. De meeste vrouwen waren ook verlaten door hun man, sommigen wisten ook niet wie de vader van hun kinderen was of wie hen besmet had. Wat ik wel erg vond, was dat Kennedy van de organisatie hier, er precies vanuit ging dat de mannen wel dood zouden zijn, gezien hun vrouwen HIV hadden. Hij lijkt precies te denken dat de vrouwen hier HIV doorgeven en niet de mannen.
Na dit bezoek zijn we dan naar Mukuni village gereden om de clinic te bezoeken. Dit was best een lange rit met heel mooie uitzichten op the falls. Eenmaal aangekomen, werden we opgewacht door Presley van the Butterfly Tree. Hij heeft ons naar de clinic gebracht, waar we wat info en een rondleiding hebben gekregen. Jammer genoeg hebben ze er maar 10 bevallingen per maand, dus weinig leerkansen voor mij. Dit vond ik wel erg jammer, want ik dacht een andere stageplaats gevonden te hebben. Maar we zoeken voort. Op de terugweg stonden er wel ineens olifanten op de baan! Dit hebje natuurlijk alleen in Afrika

Donderdag was een heel boeiende dag. Toen ik aankwam, werd ik onmiddellijk naar de nursery (NIC) gebracht om naar een baby te kijken. Er was immers een baby met multipele afwijkingen geboren via keizersnede.Toen ik de baby zag, werd me ook onmiddellijk duidelijk dat deze baby niet vaginaal had geboren kunnen worden. Hij had immers een immens hoofd, duidelijk hydrocephalie (waterhoofd). Maar dit was echt nog niet het ergste. De baby had misvormde voetjes, al was dat een beetje bijzaak. (voor gevoelige zielen, sla dit schuine stukje over) Aan de rug van de baby groeide immers een deel van een siamese tweeling. Het was echter alles behalve goed of normaal ontwikkeld. Er waren delen van een gezicht te herkennen (haren, oor, gespleten bovenlip) die bij stimulatie van een bepaalde plaats ook samentrokken. Voor de rest was het eigenlijk uiterlijk een bloederige zak. Bij nader onderzoek door de kinderartsen bleken hier oa darmen in aanwezig te zijn. Vlak bij de rug van de baby klopte ook een 2e 'hart'. En als dit nog niet erg genoeg was, had het kind ook nog eens spina bifida met duidelijke verlamming van de beentjes (bij placentaonderzoek werden maar 2 navelstrengvaten gezien, wat vaak voorkomt bij afwijkingen). De moeder heeft geweigerd haar kind te zien, maar de schoonmoeder is wel komen kijken. Zij moest huilen, je zou natuurlijk voor minder. Normaal gezien zou het kind 's middags voor een echo gaan om te kijken of alle organen wel aanwezig waren in de baby en hoeveel er juist gedeeld werd met de 'tweeling'. Zo wilde men zien of opereren mogelijk was. Het kind was echter te verzwakt en er werd afgezien van de scan. Wel wilde iedereen de baby zien, inclusief personeel en studenten van andere afdelingen. Ik vond dit persoonlijk verschrikkelijk storend. Om te beginnen was het wel iemands kind en geen circusattractie, ook al komt het niet veel voor. Daar kwam dan nog bij dat het kind aan het sterven was. Ook lagen er nog andere kindjes in de nursery en al dat verkeer is voor hun ook stressvol. Gelukkig heeft de hoofdvroedvrouw de studenten geweigerd toen ze er met 8 stonden om te komen kijken, omdat de baby te zwak was. Dit vond ik wel goed, al werd ziekenhuispersoneel wel toegestaan en moest dat kind continu blootgelegd worden. De laatste uren van mijn shift heb ik bij dit kind gezeten, terwijl het aan het sterven was. Het leek me echt een vechter, maar gewoon geboren in het verkeerde land. Hij had waarschijnlijk meer kans gehad als hij bij ons geboren was. Het kind lag echt naar adem te happen, voelde koud aan. Ik vond het zo erg om hem alleen te late, wilde niet dart hij alleen stierf. Maar aan het einde van mijn shift, leefde hij nog en moest ik hem daar achterlate. Vandaag hoorde ik dat hij om 8u gestorven is, dus 4u nadat ik vertrokken was.
Verder was er gisteren ook nog een interessante bevalling. Op het eerste zicht niets bijzonders, buiten dat de vrouw prenataal bloedverlies had gehad en tijdens de arbeid ook bloed verloor, terwijl dit niet hoorde (het was niet het 'tekenen', maar continu). Er was een andere student die haar opvolgde. Deze student studeerde voor iets tussen arts en verpleegkundige in, om in rurale clinic te gaan werken. Toen de vrouw moest bevallen, perste ze niet goed naar de mening van de vroedvrouw. Die gaf haar dan ook een hard klap op haar bil, waarop de vrouw eerst half hysterisch leek te worden. Even later werd duidelijk dat ze aan het stuipen was. Erg bizar, want er was geen enkele aanwijzing voor eclampsie geweest, bloeddruk was altijd in orde geweest, geen epilepsie bekend. De arts werd dan gebeld en toen hij aankwam, vroeg hij naar de omstandigheden waaronder de vrouw was beginnen stuipen. Hier werd dus totaal niet vermeld dat de vrouw een klap had gekregen, terwijl dat volgens mij toch wel de uitlokkende factor was geweest (overprikkeling). Gezien de vrouw volledige ontsluiting had, werd beslist vacuümextractie te doen. Een vacuüm (zuiger) is hier toch wel anders, het vacuüm moet immers gecreërd worden door manueel te pompen; Maar er bleek iets fout te zijn aan het systeem, waardoor het niet lukte de cup vast te zuigen op het hoofd van het kind. Daarom heeft de arts de forceps (verlostang) gevraagd en hiermee de bevalling tot een goed einde gebracht, terwijl de vrouw perste. Een forceps wordt hier eigenlijk niet meer gebruikt, behalve in situaties als deze. Opmerkelijk was wel dat de vrouw geen 2e keer gestuipt heeft. Ze heeft dan ook in aanwezigheid van de artsen geen klappen meer gekregen van de vroedvrouw. Moeder en kind doen het allebei goed, al hebben ze de moeder nog wel 24u extra geobserveerd owv de aanval.
Het was dan nog niet gedaan met de verrassingen deze week. Het was vandaag een rustige dag, 1 vrouw in arbeid, 1e kind, dus dit ging langzaam vooruit, wat normaal is. Een uur voor het einde van mijn dienst kwam er een vrouw binnen, verwezen vanuit Dambwa clinic, 1 van de grotere clinics (blijkbaar 4-7 bevallingen overdag toen ik het vroeg aan de vroedvrouw die deze vrouw vergezelde, dus nieuwe mogelijke stageplaats

Ondertussen was die andere vrouw ook volledig en deze bevalling heb ik samen met de arts gedaan. Het was een vlotte bevalling. De vrouw had een inwendige ruptuur, die ik gehecht heb. De vrouw was heel erg dankbaar. Dit heb ik hier al wel gemerkt, dat de vrouwen altijd heel dankbaar zijn als ik hun bevalling gedaan heb. Als de vroedvrouwen het zelf doen, heb ik dit nog niet gemerkt. Maar ja, ik doe die bevallingen met plezier dus. Ik heb dan de vrouw samen met haar dochter naar de postnatal ward gebracht en ben toen vertrokken, gezien de chauffeur al op mij stond te wachten.
Maar dus een interessante week geweest, vol verrassingen. Dit weekend gaan we op 2-daagse safari naar Chobe, Botswana, om hopelijk de rest van the big five te zien.